Artvin Barosu Avukatlarından Ceren Cebeci Şimşek tarafından yapılan açıklamada, çocukların yalnızca korunmaya muhtaç bireyler olarak değil, kendilerine özgü hakları, düşünceleri, ihtiyaçları ve onurları bulunan bağımsız hak özneleri olarak değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Çocuk haklarının uluslararası dayanağına dikkat çekildi
Açıklamada, 20 Kasım 1989 tarihinde Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'nin çocuk hakları açısından taşıdığı öneme değinildi. Türkiye'nin de 1994 yılında sözleşmeyi onaylayarak çocuk haklarının korunması konusunda uluslararası yükümlülük üstlendiği hatırlatıldı.
Ceren Cebeci Şimşek, çocuk haklarının tarihsel ve toplumsal temelleri değerlendirilirken Mustafa Kemal Atatürk'ün çocuklara verdiği değerin ve Cumhuriyet'in çocuklara yönelik anlayışının da göz önünde bulundurulması gerektiğini belirtti.
Atatürk'ün çocukları yalnızca geleceğin yetişkinleri olarak değil, Cumhuriyet'in bugünkü ve yarınki sahipleri olarak gördüğünü ifade eden Şimşek, eğitimin yaygınlaştırılması, kız ve erkek çocukların eşit eğitim imkânlarına kavuşması, çocukların çağdaş, özgür ve bilimsel bir anlayışla yetişmesinin Cumhuriyet devrimlerinin temel hedefleri arasında bulunduğunu kaydetti.
23 Nisan 1920'de Türkiye Büyük Millet Meclisinin açılışının ardından 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı'nın çocuklara armağan edilmesinin bu anlayışın en anlamlı göstergelerinden biri olduğunu belirten Şimşek, bu bayramın çocuklara duyulan güvenin ve verilen değerin simgesi olduğunu dile getirdi.
Çocuk hakları kâğıt üzerinde kalmamalı
Çocuk haklarının yalnızca yasal düzenlemelerde tanınmasının yeterli olmadığını vurgulayan Şimşek, çocukların bu haklardan günlük yaşamlarında gerçekten yararlanabilmelerinin önemine dikkat çekti.
Türkiye'de birçok çocuğun eğitim hakkından mahrum kaldığını, yoksullukla mücadele ettiğini, ihmal ve istismara uğradığını ve farklı şiddet türlerine maruz kaldığını belirten Şimşek, bazı çocukların çocukluklarını yaşayamadan çalışmak zorunda kaldığını, bazılarının ise savaş ve çatışmaların ortasında yaşam mücadelesi verdiğini ifade etti.
Her çocuğun yaşama, gelişme, eğitim, sağlık, barınma, oyun oynama, düşüncelerini ifade etme ve her türlü şiddetten korunma hakkı bulunduğunu hatırlatan Şimşek, bu hakların birer lütuf değil, çocuk olmanın getirdiği vazgeçilmez haklar olduğunu kaydetti.
Okullardaki şiddet olaylarına dikkat çekildi
Açıklamanın önemli başlıklarından birini ise son dönemde okullarda yaşanan saldırılar oluşturdu. Hayatını kaybeden ve yaralanan çocukların yaşadıklarının toplum açısından ağır bir gerçeği yeniden ortaya koyduğunu belirten Şimşek, okulların çocukların korkuyla değil güven içerisinde bulunması gereken alanlar olduğuna dikkat çekti.
Söz konusu saldırıları gerçekleştirenlerin de çocuk olmasının ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Şimşek, bir çocuğun başka bir çocuğun yaşam hakkını ihlal edecek noktaya gelmesi durumunda yalnızca gerçekleştirilen eylemin değil, çocuğu bu noktaya getiren koşulların da sorgulanması gerektiğini dile getirdi.
Şiddet eylemlerinin hiçbir şekilde mazur görülemeyeceğini belirten Şimşek, hayatını kaybeden çocukların, yaralananların ve ailelerinin yaşadığı acının telafisinin olmadığını vurguladı. Bununla birlikte çocukların suça sürüklenmesini önlemenin de çocuk haklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu ifade etti.
Çocukların yalnızca suç işledikten sonra hatırlanmaması gerektiğini belirten Şimşek, şiddete yönelmeden önce çocukları fark eden, dinleyen, koruyan ve destekleyen toplumsal ve kamusal bir anlayışa ihtiyaç duyulduğunu söyledi.
Ailelere, okullara ve kamu kurumlarına sorumluluk çağrısı
Çocukların korunmasında aile, okul, sosyal çevre, dijital dünya ve devletin koruyucu mekanizmalarının birlikte sorumluluk taşıdığını belirten Şimşek, çocukların ruhsal ve sosyal gelişimlerinin desteklenmesi, akran zorbalığının önlenmesi, psikolojik destek hizmetlerinin erişilebilir hâle getirilmesi ve okullarda güvenli ortamların oluşturulmasının ertelenemez bir gereklilik olduğunu kaydetti.
Bir çocuğu korumanın yalnızca başına kötü bir olay geldikten sonra müdahale etmek anlamına gelmediğini vurgulayan Şimşek, asıl sorumluluğun bu tür olayların yaşanmasını önlemek olduğunu ifade etti.
Savaş bölgelerindeki çocuklar da unutulmadı
Dünya genelinde yaşanan savaş ve çatışmaların çocuklar üzerindeki etkilerine de değinilen açıklamada Gazze, Ukrayna, Rusya, Sudan ve dünyanın farklı bölgelerinde çatışmaların ortasında yaşam mücadelesi veren çocuklara dikkat çekildi.
Çocukların doğdukları ülke, millet veya inanç nedeniyle yaşam haklarının farklı değerlendirilemeyeceğini belirten Şimşek, çocukların savaşların tarafı olmadığını ve hiçbir çocuğun bombalar altında büyümek, ailesini kaybetmek, açlıkla mücadele etmek ya da güvenli bir yere ulaşabilmek için hayatını riske atmak zorunda kalmaması gerektiğini ifade etti.
Çocuk haklarının evrensel olduğunu vurgulayan Şimşek, dünyanın herhangi bir yerinde yaşanan çocuk hakkı ihlalinin herkesin sorumluluğunda olduğunu dile getirdi.
“Çocuklar bugün de hak sahibi bireylerdir”
Artvin Barosu Çocuk Hakları Komisyonu olarak çocuk haklarının yalnızca belirli günlerde hatırlanması gereken bir konu olmadığının bilincinde olduklarını belirten Şimşek, çocukların sadece geleceğin yetişkinleri oldukları için değil, bugün de hak sahibi bireyler oldukları için korunmaları gerektiğini söyledi.
Her çocuğun güvenle uyuyabildiği, korkmadan okula gidebildiği, özgürce oyun oynayabildiği, düşüncelerini ifade edebildiği ve şiddetten uzak yaşayabildiği bir dünya oluşturmanın herkesin görevi olduğunu ifade eden Şimşek, açıklamasını şu çağrıyla tamamladı:
“Çocukların susturulmadığı, şiddete maruz bırakılmadığı, savaşların ve ayrımcılığın gölgesinde büyümediği; her çocuğun eşit, özgür ve güvenli bir yaşam sürebildiği bir dünya mümkün olmalıdır. Çocukların haklarını korumak bir tercih değil, hukuki ve vicdani bir sorumluluktur.”
Şimşek, hayatını kaybeden tüm çocukları saygıyla andıklarını belirterek hiçbir çocuğun yaşam hakkının ihlal edilmediği bir gelecek temennisinde bulundu ve 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü'nü kutladı.


